Eğitim Kataloğu
Ders Kodu Ders Adı Teorik Uygulama Laboratuvar Yerel Kredi AKTS
BİL474 Kuantum Bilgi İşlemeye Giriş 3,00 0,00 0,00 3,00 5,00

Ders Detayı
Dersin Dili : Türkçe
Dersin Seviyesi : Lisans
Dersin Tipi : Seçmeli
Ön Koşullar : Yok
Dersin Amacı : Bu ders, öğrencilere kuantum hesaplamanın temellerini ve yapay zekâ ile entegrasyonunu kavratmayı amaçlar. Kuantum algoritmaların klasik yöntemlere üstünlükleri, kuantum makine öğrenmesi teknikleri ve optimizasyon uygulamaları üzerinde durulacaktır. Ders, endüstriyel ve akademik problemlerde kuantum tabanlı çözümler geliştirme becerisi kazandırmayı hedefler.
Dersin İçeriği : Kuantum mekaniğinin matematiksel temelleri Qubitler, süperpozisyon ve dolanıklık Kuantum mantık kapıları ve devre tasarımı Shor (faktörizasyon) ve Grover (arama) algoritmaları Kuantum makine öğrenmesi: Temel modeller ve uygulamalar Kuantum destekli optimizasyon (QAOA, VQE) Yapay zekâda kuantum uygulamaları: Doğal dil işleme, bilgisayarlı görü Kuantum hesaplamanın geleceği ve etik tartışmalar
Dersin Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar : Nielsen, M. A., & Chuang, I. L. (2010). Quantum Computation and Quantum Information. Santanu Ganguly (2021). Quantum Machine Learning: An Applied Approach. Yardımcı Araçlar: IBM Quantum Experience, Qiskit, Python (NumPy, TensorFlow Quantum).
Planlanan Öğrenme Etkinlikleri ve Öğretme Yöntemleri : Ders, teorik anlatımlar ve uygulamalı örneklerle yürütülür. Öğrenciler, kuantum hesaplama temellerini ve yapay zekâ algoritmalarını bütünleştirerek örnek problem çözüm uygulamaları geliştirir. Proje tabanlı öğrenme, tartışmalar ve sunumlarla kavramsal bilgilerini pekiştirir.
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar : Öğrencilerin temel lineer cebir, olasılık ve kuantum mekaniği kavramlarına aşina olmaları, ayrıca Python programlama bilgisine sahip olmaları dersin verimini artıracaktır.
Dersi Veren Öğretim Elemanları : Dr. Öğr. Üyesi Ertürk Erdağı
Dersi Veren Öğretim Elemanı Yardımcıları : Yoktur
Dersin Verilişi : Yüz yüze
En Son Güncelleme Tarihi : 1.04.2026 12:52:11
Dosya İndirilme Tarihi : 19.07.2026

  • 1 Tek ve çok kübitli kuantum durumlarını, işlemlerini ve ölçümlerini Dirac notasyonu ve lineer cebir kullanarak formüle edebilme.
  • 2 Kuantum mekaniğinin temel varsayımlarını (süperpozisyon, ölçüm, üniter evrim, dolaşıklık) ve bunların bilgi işleme üzerindeki etkilerini (klonlama yapılamaz teoremi, kuantum korelasyonlar) açıklayabilme.
  • 3 Temel kuantum iletişim protokollerini (ışınlama, süper yoğun kodlama, BB84) ve değişken modelleri modern kuantum yazılımları (PennyLane, PyTorch) kullanarak tasarlayıp benzetimini yapabilme.
  • 4 Temel kuantum algoritmalarını (Deutsch‑Jozsa, Bernstein‑Vazirani, Grover) benzetim ortamında gerçekleştirip analiz edebilme, sorgu karmaşıklığı ve hızlanma avantajlarını klasik yöntemlerle karşılaştırabilme.
  • 5 Optimizasyon (VQE, QAOA) ve makine öğrenmesi görevleri için parametreli kuantum devreleri kurup eğitebilme ve bunların performansını klasik yaklaşımlarla karşılaştırabilme.
  • 6 Gürültü, dolaşıklık ve kuantum kaynak kısıtlarının kuantum iletişim, hesaplama ve makine öğrenmesi üzerindeki pratik etkilerini değerlendirebilme.

Ders Kodu Ders Adı Koşul Teorik Uygulama Laboratuvar Yerel Kredi AKTS

Teorik Uygulama Laboratuvar Hazırlık Bilgileri Öğretim Metodları Dersin Öğrenme Çıktıları
1.Hafta *Giriş: Klasik ve Kuantum Bilgi
*Quantum Computing for Computer Scientists Ch. 1
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
2.Hafta *Kuantum hesaplamanin temelleri
*Quantum Mechanics: The Theoretical Minimum Ch. 2
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
Ö.Ç.5
3.Hafta *Matematiksel temeller ve kuantum haberleşme
*Quantum Computation and Quantum Information Ch. 1
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
Ö.Ç.3
4.Hafta *Matematiksel temeller ve kuantum haberleşme
*Kuantum Mantık Kapıları ve Devreler
*IBM Quantum Lab Tutorials
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
Ö.Ç.3
5.Hafta *Çoklu kubit sistemler ve entanglement: karışık sistemler ve yoğunluk matris formulasyonu
*Nielsen & Chuang Ch. 5
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
Ö.Ç.3
6.Hafta *Çoklu kubit sistemler ve entanglement: karışık sistemler ve yoğunluk matris formulasyonu
*Araştırma Makalesi: "Quantum Search Algorithms"
Ö.Ç.1
Ö.Ç.2
Ö.Ç.3
7.Hafta *temel kuantum algoritmaları
Ö.Ç.4
9.Hafta *temel kuantum algoritmaları
Ö.Ç.4
10.Hafta *Kuantum Optimizasyon (QAOA, VQE)
*Qiskit Documentation: Optimization Modules
Ö.Ç.4
Ö.Ç.5
11.Hafta *Kuantum Sinir Ağları
*Yapay Zekâda Kuantum Uygulamaları
*Kuantum Makine Öğrenmesine Giriş
*Makale: "Quantum Neural Networks"
*Case Study: Quantum NLP ve Görüntü Tanıma
*Quantum Machine Learning Ch. 3
Ö.Ç.5
Ö.Ç.4

  • 1 Vize : 30,000
  • 2 Proje : 30,000
  • 3 Final : 40,000

Aktiviteler Sayı Süresi(Saat) Toplam İş Yükü
Derse Katılım 14 3,00 42,00
Ders Öncesi Bireysel Çalışma 14 1,00 14,00
Vize 1 2,00 2,00
Final 1 2,00 2,00
Ara Sınav Hazırlık 1 10,00 10,00
Final Sınavı Hazırlık 1 10,00 10,00
Ödev 5 12,00 60,00
Toplam : 140,00
Toplam İş Yükü / 30 ( Saat ) : 5
AKTS : 5,00

Ö.Ç. 1 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5
Ö.Ç. 2 5 5 5 5 5 5 5 5 4 5 5
Ö.Ç. 3 5 5 5 5 5 5 5 5 5 4 4
Ö.Ç. 4 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3
Ö.Ç. 5 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3
Ö.Ç. 6 5 5 4 5 5 5 5 5 5 5 5
Ortalama 4,33 4,33 4,17 4,33 4,33 4,33 4,33 4,33 4,17 4,17 4,17
Aşırmacılığa Dikkat ! : Raporlarınızda/ödevlerinizde/çalışmalarınızda akademik alıntılama kurallarına ve aşırmacılığa (intihal) lütfen dikkat ediniz. Aşırmacılık etik olarak yanlış, akademik olarak suç sayılan bir davranıştır. Sınıf içi kopya çekme ile raporunda/ödevinde/çalışmasında aşırmacılık yapma arasında herhangi bir fark yoktur. Her ikisi de disiplin cezası gerektirir. Lütfen başkasının fikirlerini, sözlerini, ifadelerini vb. kendinizinmiş gibi sunmayınız. İyi veya kötü, yaptığınız ödev/çalışma size ait olmalıdır. Sizden kusursuz bir çalışma beklenmemektedir. Akademik yazım kuralları konusunda bir sorunuz olursa dersin öğretim elemanı ile görüşebilirsiniz.

Engel Durumu/Uyarlama Talebi : Engel durumuna ilişkin herhangi bir uyarlama talebinde bulunmak isteyen öğrenciler, dersin öğretim elemanı ya da Medeniyet Engelli Öğrenci Birimi ile en kısa sürede iletişime geçmelidir.